Podcast aflevering 70

Permanente laserontharing -
5 misverstanden uitgelicht

Welkom bij Plastische Chirurgie Gesnapt, de podcast waarin we een realistische blik werpen op de wereld van plastische chirurgie. Wij zijn Nicholas Wilssens en Margot Den Hondt, beide erkend plastisch chirurg en zaakvoerder van PUUR kliniek in Rotselaar. En met deze podcast willen we plastische chirurgie begrijpelijk maken en dichter bij jou brengen.

Naast ons werk in PUUR kliniek is Nicholas ook actief in het Sint-Trudo Ziekenhuis in Sint-Truiden, terwijl Margot haar expertise inzet in het Ziekenhuis Oost-Limburg in Genk en Lanaken. We bespreken openhartig onze ervaringen, beantwoorden jouw vragen en delen inzichten over wat plastische chirurgie écht inhoudt.

Bezoek onze website www.plastischechirurgielimburg.be of puurkliniek.be voor meer informatie. Of volg ons op Instagram en Facebook via @art_in_surgery en @puurkliniek. Laten we samen de wereld van plastische chirurgie verkennen.

 In deze aflevering gaan we een beetje afstand nemen van het mes van de chirurgie.

En gaan we het hebben over lasers en meer specifiek over laserontharing, want dat wordt steeds populairder. Het is ook iets dat wij in onze praktijk aanbieden en daar heersen toch wel wat misvattingen over en die misvattingen willen we graag met jou even delen. Yep, er zijn duidelijk een aantal voordelen aan laserontharing ten opzichte van waxen, epileren of scheren en dan denk ik in de eerste plaats aan een langdurig resultaat.

Haartjes blijven maanden tot jaren weg en eventuele haargroei die dan terugkomt die is dan vaak dunner en lichter. En daarbij komt dat nieuwe haargroei afneemt dus dat er op termijn ook minder haargroei gaat zijn. Na meerdere sessies is dus eigenlijk een permanente haarreductie, een permanente reductie of afname van het aantal haren mogelijk.

Het gebeurt ook snel en efficiënt, een beetje afhankelijk van welke laser jouw behandelaar heeft, kunnen heel grote zones toch heel snel behandeld worden. Het geeft ook minder ingroeiende haren en er is minder huidirritatie ten gevolge van het mesje of ten gevolge van het scheerschuim of het waxen.

Het is een hele mooie techniek om ingegroeide haren te behandelen. Maar er heersen dus ook heel wat misvattingen over. En die gaan we vandaag een beetje proberen te ontkrachten, of toch op zijn minst proberen kaderen.

De eerste misvatting, laserontharing is permanent na de eerste behandeling. Nu een beetje kadering, om een haar definitief te verwijderen of te coaguleren, dan moeten de stamcellen aan de basis van het haartje vernietigd worden.

En de laser voor ontharing is gericht op het pigment, het melanine, dat in de haarschacht zit. En de laser warmt dat pigment op, coaguleert dat pigment, dat melanine, en vernietigt op die manier ook de stamcellen die voor de haargroei zorgen. Maar onze haren zijn eigenlijk continu aan het vernieuwen. Ze doorlopen constant een cyclus, waarbij ze eigenlijk starten met een groeifase.

Een nieuw haar dat groeit vanuit de bulbus noemen we dat. Dat is een fase die jaren kan duren. Dat gaat uiteindelijk ook bepalen hoe lang een haar kan worden. Dat gaat dan over naar de overgangsfase, waarbij het haartje eigenlijk loskomt van de papil, dus eigenlijk van zijn voeding. En dat duurt maar een paar weken.

En als we het haar in deze fase zouden coaguleren, als je onthaart, met de laserontharing behandeld wordt, en het haartje dat verbrand wordt bevond zich in deze fase, dan is dat niet definitief verwijderd, omdat er geen connectie meer is tussen het haartje en de stamcellen die nog in de bodem zitten, gaan die ook niet mee verbrand worden. En eigenlijk is het haartje dus niet weg.

Daarop volgt dan een rustfase waar eigenlijk een nieuw haartje zal ontstaan. En die gaat dan het oude haar uitduwen en zelf een nieuw haar vormen. Normaal gezien in elke fase, op elk moment, zijn er 10 à 15% van onze haren in deze rustfase. En die zijn dus ook immuun voor de laser.

Ja, dus die groeifase, die eerste fase, is de enige fase waarin een haar door laser kan vernietigd worden. Dus nee, na één behandeling ga je nooit permanent een volledige ontharing kunnen bekomen. En hoeveel behandelingen heb je dan nodig? Wel gemiddeld zijn dat er acht. Om alle haren mee te hebben die dan uiteindelijk in die groeifase zitten.

En daarvoor is het belangrijk dat er ook een bepaald interval wordt gerespecteerd tussen die acht behandelingen. Voor het gezicht is dat liefst met vier tot zes weken tussen. En voor het lichaam is dat liefst met zes tot acht weken tussen. Dus het is heel belangrijk om dat goed in te plannen en die periode ook te respecteren om ook het beste resultaat te bekomen.

Ja, zo is dat. En zeker als er enkele weken tussen zitten, soms is er een vakantie of soms een drukke periode op het werk, dan is het ook belangrijk om dat eigenlijk op voorhand al goed in te plannen want je wil natuurlijk het beste resultaat voor het geld dat je betaalt.

Een tweede misvatting die we vaak horen is, laserontharing is heel pijnlijk. We hebben net gezegd dat de laser het pigment in de haren verwarmt, verhit. En op die manier gaat dat ook de stamcellen vernietigen. Nu, het spreekt voor zich dat heel de zone rond het haar ook opwarmt. En in de huid zit ook pigment en dat kan ook opwarmen. Dus het is zeker niet pijnloos. En sterker nog, als het pijnloos is, als het pijnloos zou zijn, dan is er eigenlijk te weinig opwarming.

En dan zal ook het resultaat tegenvallen. Dan zal het resultaat ook gewoon navenant zijn. Ja, dus je dient wel zeker een gevoel, een prikkelend gevoel te hebben. Een gevoel dat iemand met een rekje tegen jouw huid schiet totdat het net niet te pijnlijk wordt. En bepaalde zones zijn meer gevoelig dan andere.

Als er meer zenuwtjes zijn, dan denk je bijvoorbeeld aan de lip of de genitale zone, die gaat men vaak als meer pijnlijk ervaren dan bijvoorbeeld een kuit of een rug. Ook als je dicht bij het bot lasert, denk bijvoorbeeld aan het scheenbeen of het borstbeen, kan dat meer pijnlijk ervaren worden. Maar het moet wel draaglijk zijn.

Zeker bij sommige apparaten worden er extra maatregelen genomen, bijvoorbeeld een gekoelde tip gebruikt, die op de huid wordt geplaatst, waardoor dat warme gevoel wel wat wordt beperkt. En daardoor is het dus niet heel pijnlijk. Maar pijnloos mag je het toch ook niet verwachten. En zo zijn er ook bepaalde laserapparaten die een bewegende techniek toelaten, wat het ook minder pijnlijk maakt, in plaats van een stationaire behandeling waarbij er telkens één shot wordt gegeven, dat er een continu vlotte beweging is om het minder pijnlijk te maken.

En op dezelfde manier kan de behandelaar ook helpen door trager of naar het einde toe net sneller te bewegen om die pijn meer draaglijk te maken. Dus ervaring loont wel, hè? Absoluut. Absoluut want het is belangrijk dat er ook behandeld wordt tot dat eindpunt, tot dat punt dat het net niet te pijnlijk is om effectief te zijn.

Een derde misvatting? Elke laser is even effectief voor laserontharing. Mensen denken vaak, laser is laser, er is maar één soort ontharingslaser en die werken allemaal op dezelfde manier. Dat klopt dus niet. Nee, inderdaad. Er zijn heel veel verschillende lasers.

En laser, dat is eigenlijk net zoals licht een golf. Dat is een deel van het elektromagnetisch spectrum, waarbij het zichtbare licht een heel klein deeltje is van dat spectrum. Maar dat is dus niet alles. En aan het ene uiteinde van dat spectrum, daar bevinden zich dan de lasers. Die golven zijn niet zichtbaar, maar die zijn er wel degelijk. En die golven verschillen in allerlei karakteristieken, waaronder bijvoorbeeld de golflengte.

En al die verschillende lasers met die verschillende golflengtes, die hebben ook verschillende doelwitten. Bijvoorbeeld sommige lasers die gaan hun grootste effect hebben op hemoglobine, dat is een component van ons bloed. En die zijn dus heel geschikt om kleine bloedvaatjes te behandelen. Anderen gaan zich meer richten op water.

En daarvan maken we bijvoorbeeld gebruik als we onze anti-aging laser gaan inzetten. En dan, zoals we daarnet al zeiden, sommige lasers richten zich meer op het pigment. Dat zijn dan bijvoorbeeld ontharingslasers. De drie bekendste golflengtes voor ontharing zijn Alexandriet, Diode en Neodymium:Yag. En die bevinden zich op 755, 810 en 1064 nanometer. En die hebben elk een verschillende gevoeligheid voor pigment.

En die zijn dus al dan niet geschikt voor lichtere of donkerdere haartjes, voor een lichtere of een donkerdere huid. Elk van die golflengtes heeft ook een verschillende diepte waarin ze in de huid penetreren. En dus tot hoe diep ze haartjes kunnen verwijderen. Ja, dus een toestel dat eigenlijk maar één golflengte heeft, kan ook maar een beperkt deel van de patiëntenpopulatie behandelen. Niet iedereen kan door dezelfde laser of door dezelfde golflengte behandeld worden. Nee en ook niet elk lichaamsdeel kan door dezelfde golflengte behandeld worden binnen één en dezelfde persoon. Maar er zijn enkele toestellen op de markt die verschillende golflengtes combineren of zelfs alle drie de golflengtes combineren zoals bij ons toestel.

Dat toestel combineert Alexandriet, diode en Nd:Yag zodat wel maximaal alle indicaties, patiënten en lichaamszones behandeld kunnen worden. Dus nee, niet elke laser is even effectief voor laserontharing. Er is een heel groot verschil in effectiviteit tussen de lasers. En uiteindelijk voor de patiënt vertaalt zich dat in hoeveel haartjes effectief verwijderd kunnen worden en hoe lang het resultaat blijft.

Je zal misschien ook weten dat er een aantal lasertoestellen ook vrij verkocht worden aan de consument. Dus niet aan een schoonheidsspecialist, verpleegkundige of een artsenpraktijk. En het valt natuurlijk te verwachten dat de sterkte van die lasers ook vele malen lager is dan de kracht en de doeltreffendheid van een laser die door een medische professional mag gebruikt worden.

Een vierde misvatting. Het te verwachte resultaat van laserontharing is hetzelfde voor elke patiënt. Dat hangt een beetje samen met de misvatting die we net hebben besproken. Het effect van laserontharing is van heel veel verschillende factoren afhankelijk. We hebben het type huid bijvoorbeeld, het Fitzpatrick type, hoeveel pigment is er in je huid aanwezig, hoe snel verbrand je.

Het effect is afhankelijk van de kleur van de haartjes, van de dikte van de haartjes, van de dichtheid van de haren. Dus hoe dicht staan ze op elkaar. Inderdaad de kleur haartjes, we hebben het al gezegd, de laser richt zich op het pigment. Dat betekent donkere, dikke haren gaan goed gezien worden door de laser.

Maar als we hele fijne haartjes hebben, die quasi kleurloos zijn, wit, transparant of grijs of rood, die worden niet opgepikt door de laser, omdat zij niet dat donkere pigment hebben. Dus dat is een heel belangrijke afweging die je dient te maken. Er is ook een invloed van onze hormonen. Bij zwangerschap dienen we een behandeling te staken, omdat de groei van haren dan toch nog kan gestimuleerd worden.

Er is een verschil in geslacht en ook heel belangrijk, een verschil in therapietrouw. Als de ene patiënt strikter het schema volgt met het aantal behandelingen en x aantal weken tussen de behandelingen, als dat strikt gevolgd wordt, ja, het spreekt voor zich dat het uiteindelijke resultaat dan ook beter gaat zijn dan iemand die er plots twee maanden tussenlaat en dan de behandeling verder zet.

En dan is er, zoals we net ook al gezegd hebben, het verschil in apparaat, de verschillende soorten lasers en de verschillende golflengtes die er aangewend worden. Dus, nee, niet iedereen bekomt hetzelfde resultaat. Wat belangrijk is voor jouw keuze, zorg dat je een ervaren behandelaar hebt die ook een toestel heeft dat zoveel mogelijk golflengtes kan aanbieden zodat je zeker een maximaal resultaat kan bekomen.

Onze laatste misvatting, nummer vijf, laserontharing is duur. We gaan zeker niet ontkennen dat laserontharing goedkoop is en zeker de initiële kost, dat is niet goedkoop. Maar op termijn als je de rekensom maakt, dan is het wel degelijk een besparing. Ja, niet alleen financieel gezien maar ook in tijd. Dus is laserontharing duur? Ja, een beetje afhankelijk van hoe je het bekijkt.

Ja, inderdaad. Het is heel belangrijk dat je voor jezelf eens de optelsom maakt. Het aantal scheermesjes of het aantal waxbeurten. De aankoop van bepaalde apparaten voor thuis. Hoe dat dat opweegt.

Dus dit waren de vijf misvattingen die wij het vaakst horen bij ons in de praktijk. Maar we willen deze podcastaflevering niet afsluiten voor toch nog even stil te staan bij, je kent ons, we willen altijd de risico's en de gevaren ook even belichten.

Zijn die er voor laserontharing? Ze zijn er, maar niet altijd. Degene die je verwacht. Zoals we daarnet hebben gezegd lasers zijn elektromagnetische golven, net zoals het zichtbaar licht. En de golflengte zal het eigenlijk bepalen wat de karakteristieken van die straal van die golf zijn. Het zichtbare licht ligt ergens te midden in het spectrum en hoe meer we naar rechts gaan, daar bevinden zich de lasers, dat zijn langere golflengtes.

Daar zit ook bijvoorbeeld de infrarood, denk maar aan de afstandsbediening van je tv, daar zit ook radar, daar zit ook radio. Dat zijn golflengtes die niet gevaarlijk zijn. Als we meer naar links in het spectrum gaan, waar de golflengtes korter zijn, dan komen we aan UV, dan komen we aan röntgen. Die zijn wel gevaarlijk.

Althans als je ze in hoge dosis krijgt omdat die de cel kunnen veranderen. Denk maar aan het ontstaan van huidkankers als je vaak in de zon komt. Dus ik wil wel even duidelijk maken dat de lasers niet tot deze groep behoren. De lasers hebben een langere golflengte dan het zichtbare licht en zijn dus niet gevaarlijk om kanker te ontwikkelen of om kwaadaardigheden te ontwikkelen in onze cellen. Nee, dat klopt. Nu, zijn er andere gevaren? Zeker wel. We hebben het al gezegd, een laser geeft opwarming of coagulatie van specifieke structuren. Water, melanine, hemoglobine. Bij laserontharing mikt de laser op het pigment of het melanine in de haartjes.

Maar huid heeft ook pigment, dus ook in de huid kan opwarming optreden. Er kunnen brandwonden optreden indien onvoldoende aandacht wordt besteed aan de instellingen. Op dezelfde manier dient er heel omzichtig omgesprongen te worden in de buurt van een tatoeage bijvoorbeeld, waar ook pigment in zit. Dan kan er een brandwonde ontstaan als er over een tattoo wordt gelaserd.

Dus dat is ook steeds iets wat op voorhand met jou gaat nagegaan worden. Heb je tattoos? Welke pigmentatie heeft jouw huid? Zijn er andere risicofactoren zoals bijvoorbeeld een implantaat in de borst, een pacemaker? Allemaal dingen die op voorhand dienen besproken te worden. Ja dat is wel iets waar wij als arts of medici toch wel heel veel aandacht aan besteden. We merken dat wel dat dat bij ons er vanuit onze geneeskundige praktijk in zit.

En we merken dat dat soms niet altijd doorgetrokken wordt naar, ja, dit is een schoonheidsbehandeling, hoe moeten we dit noemen. Maar ook daar, dit zijn altijd apparaten die potentieel gevaar in zich houden. Dus het is toch goed om daar allemaal goed over na te denken en patiënten goed voor te lichten.

Absoluut ja. En dus ook weten hoe je omgaat met de complicaties, weten hoe een brandwonde verzorgd wordt, herkennen wanneer er een letsel wordt gemaakt of wanneer een wonde te diep is, of wanneer er te diep wordt gelaserd, is allemaal even belangrijk als de techniek kennen voor het laseren. Ja, en dan kan je natuurlijk niet op een betere plaats zijn dan in de praktijk van twee plastisch chirurgen.

Dus misschien als take-home message, kies voor het beste resultaat voor een ervaren behandelaar die zeker ook jouw huid en haartype goed kan behandelen. Ga even na welk type laser hij of zij gebruikt, omdat dit al een heel goede indicatie kan geven. Op naar een haarvrije zomer. Dank je wel voor het luisteren. Daaag!