Welkom bij Plastische Chirurgie Gesnapt, de podcast waarin we een realistische blik werpen op de wereld van plastische chirurgie. Wij zijn Nicholas Wilssens en Margot Den Hondt, beide erkend plastisch chirurg en zaakvoerder van PUUR kliniek in Rotselaar. En met deze podcast willen we plastische chirurgie begrijpelijk maken en dichter bij jou brengen.

Naast ons werk in PUUR kliniek is Nicholas ook actief in het Sint-Trudo Ziekenhuis in Sint-Truiden, terwijl Margot haar expertise inzet in het Ziekenhuis Oost-Limburg in Genk en Lanaken. We bespreken openhartig onze ervaringen, beantwoorden jouw vragen en delen inzichten over wat plastische chirurgie écht inhoudt.

Bezoek onze website www.plastischechirurgielimburg.be of puurkliniek.be voor meer informatie. Of volg ons op Instagram en Facebook via @art_in_surgery en @puurkliniek. Laten we samen de wereld van plastische chirurgie verkennen. 

 

 Vandaag gaan we het hebben over fillers. Fillerbehandelingen zijn al jaren een van de meest uitgevoerde niet-chirurgische esthetische behandelingen.

 

Ze beloven een frisse look, ze beloven meer volume en ze beloven ook vooral een snelle verbetering zonder chirurgie. Maar steeds vaker horen we vandaag een nieuwe term opduiken, namelijk filler fatigue. Dus, even kort, fillers of rimpelvullers, dat zijn de producten die gebruikt worden om volume toe te voegen, meest frequent in het gezicht, door middel van injecties.

 

Nu, zijn we fillers beu, zijn ze gevaarlijk of zijn we gewoon kritischer geworden? En vooral hoe zorg je ervoor dat het gebruiken van fillers ook op lange termijn mooi blijft? Ja want één ding is zeker, het aantal behandelingen met fillers, dat blijft eigenlijk jaar na jaar toenemen. Ondertussen een geschatte 20 miljoen behandelingen per jaar wereldwijd.

 

En de globale markt van de fillers die werd in 2024 nog geschat op ruim 5 à 9 miljard Amerikaanse dollar, een beetje afhankelijk van de bron. En dat lijkt te groeien richting tweede dubbele cijfers over de komende jaren. Dus, fillers worden heel veel gebruikt. Nu, wat wil dat nu zeggen, die term filler fatigue?

 

Als het niet wil zeggen dat we fillers beu zijn, wat wil dat dan wel zeggen? Eerst en vooral, filler fatigue, dat is geen officiële medische diagnose. Het is eerder een verzamelnaam, een term voor iets wat we in de praktijk steeds vaker zien. Namelijk, het moment waarop fillers niet langer een verjongend effect gaan hebben, maar net het omgekeerde gaan bereiken: een vermoeid of een zwaar of een onnatuurlijk effect gaan geven. Het gezicht kan er dan een beetje opgeblazen gaan uitzien, kan minder expressief worden. De natuurlijke contouren kunnen een beetje verloren gaan en je krijgt een beetje wat de mensen noemen als, je ziet dat er iets gebeurd is, je ziet er behandeld uit. Zonder dat ze echt kunnen pinpointen, kunnen zeggen van, het is exact dat.

 

Nu, daarmee willen we niet per se zeggen dat fillers slecht zijn, er uiteraard risico's aan verbonden, maar we willen wel hiermee benadrukken dat het herhaald gebruik, het langdurig gebruik, zelfs met goede producten, toch op termijn nog kan leiden tot ongewenste effecten, los van de complicaties dan.

 

Ja, en hoe ontstaat zoiets, filler fatigue? Dat zijn verschillende factoren die daarin samenkomen. Eerst en vooral is het het opeenstapelen doorheen de jaren, het blijvend gebruiken van fillers. Hoewel dat algemeen geweten is dat hyaluronzuurfillers, die het meest frequent gebruikt worden, dat dat geen permanente fillers zijn, die zijn afbreekbaar.

 

Maar ze gaan toch niet altijd volledig verdwijnen want als we naar beeldvorming kijken, dus als er een scan wordt genomen van het gezicht, dan is daarop zichtbaar dat fillers soms jaren later nog altijd aanwezig zijn. En wanneer er dan telkens een beetje, een klein beetje wordt bijgewerkt, dan kan er op de duur wel een opstapeling ontstaan. Vooral dan op de plek waar ze gebruikt worden, zoals in het middenste deel van het gezicht rond de ogen, ga je dan zien, dat er daar iets veranderd is.

 

De tweede reden die wordt genoemd als mogelijk mede-oorzaak voor het ontstaan van filler fatigue, is eigenlijk dat een filler, zeker in het verleden, een beetje als oplossing werd gezien voor heel wat zaken. Ze worden soms ingezet om problemen op te lossen die eigenlijk niet per se veroorzaakt worden door volumegebrek.

 

Dan kan het gaan over huidverslapping, een verminderde huidkwaliteit, of botresorptie door veroudering. En volume toevoegen aan een probleem dat eigenlijk geen volumeprobleem is, dat leidt niet altijd tot een mooi resultaat. Zo zijn er bijvoorbeeld heel wat firma's die behandelaars overtuigen of proberen te overtuigen dat door het correct plaatsen van fillers dat je daarmee een gelaat kan liften.

 

Wij als chirurg weten natuurlijk beter Dat kan niet. Enkel chirurgie kan een gelaat gaan liften. En als je dat dan toch gaat proberen doen met filler, dan heb je één, heel veel product nodig, en twee, het ziet er dan vaak al van bij de start niet echt heel natuurlijk uit. Ja, we hebben daar het geluk, een beetje, dat als plastisch chirurg, dat we een unieke positie hebben, waarbij we heel dat gamma behandelen en uitvoeren. En waardoor we ook wel een totaalbeeld hebben op de effecten en wat een filler kan en wat een operatie kan, al dan niet.

 

En wanneer het nodig is, gaan wij dan ook adviseren om een andere behandeling toe te passen dan fillers Zoals bijvoorbeeld chirurgie te overwegen in plaats van altijd maar bij te blijven spuiten. Natuurlijk als je een behandelaar hebt die alleen maar fillers kan spuiten en geen chirurgie kan uitvoeren, dan gaat dat ook hetgeen zijn dat hij of zij jou gaat aanbieden.

 

Een derde mogelijke reden zijn eigenlijk de veranderingen in het verouderingsproces Wat verandert in je lichaam als je veroudert? En dat is niet alleen volume dat verdwijnt. De huid verandert, het vet verandert, ligamenten veranderen, bot verandert.

 

En fillers gaan eigenlijk maar op één aspect werken, namelijk op dat volume. En als je alleen maar gaat blijven vullen, zonder rekening te houden met al die andere lagen, ja, termijn ga je dan gewoon balans verliezen, ga je proportie verliezen en krijg je eigenlijk een onnatuurlijk uiterlijk.

 

Ja, en een vierde reden hoe dat filler fatigue ontstaat heeft te maken met gewenning en met een mode of een trendfenomeen: wat ooit als fris en aantrekkelijk werd aanzien, dat kan enkele jaren later overdreven ogen. En bovendien treedt er ook een psychologisch effect op. Mensen wennen aan hun nieuwe gezicht met fillers en ervaren hun natuurlijke uiterlijk plots als te leeg of te vermoeid, zelfs als dat objectief niet zo is. Je went aan die nieuwe situatie en je gaat dat dan weer aanzien als het nieuwe normaal.

 

Een vijfde reden is een financieel aspect. Elke milliliter die wordt ingespoten is natuurlijk een milliliter waar de behandelaar geld aan verdient. En het is dan eigenlijk aan de behandelaar om stop te zeggen. En ja, eigenlijk het ethisch of het moreel kompas dat dan gaat spreken, van nu is het genoeg, maar er komt meer en meer concurrentie in deze tak van de geneeskunde, en soms vervagen die ethische grenzen bij sommige behandelaars dan, waar soms het financiële toch gaat primeren op het uiteindelijke welzijn of op de uiteindelijke kwaliteit van de behandeling, en dat is wel heel spijtig.

 

Ja, nee leren zeggen, nee kunnen zeggen, dat is een heel belangrijk onderdeel van onze job. Absoluut.

 

En dan een laatste reden waarom dat een overvuld gezicht of een filler fatigue ontstaat, dat kan zijn omwille van onvoldoende training van de behandelaar. De esthetische geneeskunde, je hebt dat waarschijnlijk ook al gemerkt, die boomt momenteel.

 

En allerlei artsen, in het beste geval artsen, soms ook niet-artsen, slaan de weg in van de esthetische geneeskunde, ook als zij daarvoor een totaal andere opleiding hebben genoten. Belangrijk om te weten, esthetisch arts is geen beschermde titel in tegenstelling tot plastisch chirurg, wat dat wel is. Je mag jezelf enkel plastisch chirurg noemen als je de volledige specialisatie van plastische chirurgie met succes hebt voltooid, als je bent toegelaten tot die opleiding, wat dat heel anders is, voor een ander type arts, die esthetische wenst te doen. Esthetisch arts is niet een beschermde titel. Elke arts gaande van basisarts tot elke andere denkbare specialisatie, huisarts kan zichzelf theoretisch esthetisch arts noemen. Zonder training. Het is net die training waarin je leert, één hoe de anatomie zit, dus het is door die anatomie goed te kennen dat je ook weet in welke laag dat je product al dan niet moet aanbrengen, op welke manier je dat moet aanbrengen, met welke techniek je dat moet aanbrengen.

 

En dat je ook leert hoe je met weinig product al een mooi effect kan krijgen. Je leert om strategisch te injecteren. Je leert ook wat de alternatieven zijn en, wat Margot daarnet ook al zei, je leert nee te zeggen, je leert de grenzen te kennen van wat wel, wat niet kan en wanneer het gewoon beter is om iets anders aan te bieden.

 

Ja, als je daar graag meer over weet, over die verschillende titels, luister dan zeker ook eens naar aflevering vijf van onze podcast, waar we daar meer in detail op ingaan. Al deze dingen zorgen er eigenlijk voor dat het chronische gebruik van fillers, dat dat uiteindelijk meer en meer gaat leiden tot een onnatuurlijk effect.

 

En dat is natuurlijk wat we niet willen. We willen natuurlijk die natuurlijke schoonheid en jouw specifieke unieke, mooie kenmerken gaan benadrukken zonder dat het natuurlijk onnatuurlijk wordt.

 

Nu, is filler fatigue omkeerbaar? Eerst het goeie nieuws kort: vaak wel. Bij hyaluronzuur fillers kan men de filler laten uitwerken enerzijds door voldoende lang te wachten, of de filler gedeeltelijk of volledig oplossen door middel van het gebruik van hyaluronidase.

 

Dat is een enzym dat het hyaluronzuur terug afbreekt. Ja, er is inderdaad dat product, hyaluronidase, en dat breekt het hyaluronzuur af. Nu, een belangrijke bemerking daarbij is, hyaluronzuur is op zich geen vreemd molecule voor ons lichaam. We hebben hyaluronzuur van onszelf ook en dat product gaat dus ook ons eigen hyaluronzuur afbreken.

 

En we weten, wanneer we dat injecteren, hebben we nooit de volledige controle over hoeveel hyaluronzuur dat gaat afbreken, in welke zones of hoe uitgebreid dat gaat zijn. En we gaan dan altijd heel rustig beginnen en niet te veel tegelijk injecteren en liever een paar stapjes meer doen en terug wachten om het mooiste resultaat te krijgen, maar dan nog, we hebben nooit volledige controle over dat product, plus het volume verdwijnt. Ook dat, je huid is op die tijd gewend geraakt aan dat volume, aan die projectie vaak van jouw gelaat of van bepaalde structuren Dat valt dan ineens weg en je kan dat wel opnieuw terug gaan opbouwen, opnieuw met fillers op strategische punten te gaan plaatsen, hopelijk met minder product, maar meer strategisch geplaatst, toch een mooi effect creëren.

 

Maar... Mogelijks is het niet alleen de filler die dan nodig gaat zijn, dus dat moet je op voorhand wel goed weten. En het is dan wel belangrijk dat je bij iemand gaat die meer kan dan alleen die fillers plaatsen, of die daar een meer globaal beeld over heeft, over jouw gezicht, over jouw anatomie, en wat er allemaal mogelijk is.

 

Ja, want de dag van vandaag zijn er natuurlijk veel meer opties dan louter de fillers of de rimpelvullers. We zien zelfs een duidelijke trend, weg van vullen om te vullen. Meer focus op kwaliteit, op een natuurlijk resultaat, op een duurzaam resultaat.

 

Ja, we denken dan aan bepaalde alternatieven of bepaalde aanvullingen. Zoals skinboosters, denk maar aan de profilo, aan de Sunekos. Denk maar aan biostimulatoren zoals Radiesse of Sculptra. Energie-gebaseerde behandelingen, dat is een heel mooie vertaling van energy-based devices. Toestellen die ons helpen om de huid te verbeteren.

 

In de eerste plaats gaat het dan om lasers, maar het kan ook gaan om radiofrequentietoestellen. Uiteraard de botuline toxine of de spierontspanner voor de dynamische rimpels. Bij uitgesproken verslapping is eigenlijk het enige dat echt helpt chirurgie. Ja, dus fillers blijven waardevol, maar zeker niet als universele of als enige oplossing voor alles.

 

En wat is de rol van ons, van de arts daarin? Filler fatigue ontstaat zelden door één keer filler te laten toedienen. Meestal is dat het resultaat van kleine veranderingen die telkens opgebouwd worden, opgeteld worden over meerdere jaren. En daarom is het essentieel dat een arts durft 'stop' zeggen, durft afremmen, 'nee' durft zeggen en verder kijkt dan de volgende spuit.

 

Het is geen sprint-esthetiek, het is een traject. En zoals we al gezegd hebben, de juiste training daarbij is zo belangrijk. Ja, de arts speelt daar inderdaad een heel belangrijke rol. Nu, jij als patiënt ook, en dat mag je niet vergeten. Voor jou als patiënt, durf vragen stellen. Als je dingen ziet waarvan je denkt van, klopt dit wel, of gaat die filler echt wel beterschap brengen, zijn er geen alternatieven, vraag het ook aan je behandelaar.

 

Niet blind gaan volgen wat er in is, of wat je vorige week op Instagram hebt gezien. Vraag aan je behandelaar of dat oké is voor jouw lichaam, of dat ook op lange termijn oké is voor jouw lichaam. Of dat dat een resultaat is dat je kan blijven behouden, of dat je daar inderdaad telkens meer en meer en meer voor nodig gaat hebben. Waarin je dan uiteindelijk in een heel onnatuurlijke situatie terechtkomt.

 

Vertrouw ook op een arts als die even zegt van 'nee, vandaag gaan we niet behandelen, sorry'. Ja, die zegt dat niet voor niets. Dus probeer dan te vermijden om elders toch die behandeling te krijgen als je weet dat iemand al heeft gezegd van 'ik denk dat het geen goed idee is'.

 

Want soms is de beste behandeling ook gewoon geen behandeling. Ja, absoluut. Weet, filler fatigue, we willen met deze podcast zeker geen afrekening of geen negatieve boodschap brengen over fillers, maar eerder een uitnodiging om het heel genuanceerd te bekijken. Een mooie esthetiek, een mooie balans gaat niet enkel over volume toevoegen.

 

Maar over proporties, herkenbaarheid, natuurlijke resultaten die bij jouw persoon, de jongere versie van jezelf passen. En soms betekent dat toevoegen, maar soms betekent dat net ook weglaten. Ja, en weet dat er alternatieven zijn. Zoek dan ook liefst een behandelaar met voldoende ervaring en liefst ook met ervaring in andere zaken, zodat je wel een goed advies krijgt, een advies dat niet alleen gestuurd is door het financiële of door het ene wat de behandelaar kent, maar dat er meerdere opties worden aangeboden.

 

 Ja, inderdaad. We hopen dat we jou toch weer een klein beetje meer geïnformeerd hebben als je nadenkt over fillers of over een volgende behandeling met fillers.

 

Dankjewel voor het luisteren. Dankjewel voor het luisteren. Als er vragen zijn, je weet het, je kan ze altijd posten op onze socials en dan gaan wij ermee aan de slag. Tot de volgende keer. Tot de volgende. Daag!