Welkom bij Plastische Chirurgie Gesnapt, de podcast waarin we een realistische blik werpen op de wereld van plastische chirurgie. Wij zijn Nicholas Wilssens en Margot Den Hondt, beide erkend plastisch chirurg en zaakvoerder van PUUR kliniek in Rotselaar. En met deze podcast willen we plastische chirurgie begrijpelijk maken en dichter bij jou brengen.

Naast ons werk in PUUR kliniek is Nicholas ook actief in het Sint-Trudo Ziekenhuis in Sint-Truiden, terwijl Margot haar expertise inzet in het Ziekenhuis Oost-Limburg in Genk en Lanaken. We bespreken openhartig onze ervaringen, beantwoorden jouw vragen en delen inzichten over wat plastische chirurgie écht inhoudt.

Bezoek onze website www.plastischechirurgielimburg.be of puurkliniek.be voor meer informatie. Of volg ons op Instagram en Facebook via @art_in_surgery en @puurkliniek. Laten we samen de wereld van plastische chirurgie verkennen. 

​

 Ja, en vandaag hebben we het over één van onze favoriete ingrepen, namelijk over de bovenste ooglidcorrectie en waarom die niet altijd zo vanzelfsprekend is.

 

Ja, bovenste ooglidcorrectie, wereldwijd is dat een van de meest uitgevoerde esthetisch-chirurgische ingrepen. In vele landen staat die in de top drie of de top vijf van esthetische operaties die er uitgevoerd worden. We hadden het er ook al over in podcast 3, waarin we eigenlijk een heel overzicht geven van de ingreep, en in podcast 48, waar we de dag van de operatie bespreken.

 

En heel mooi aan deze ingreep is dat het eigenlijk een goed voorbeeld is van een ingreep waarbij esthetiek en functionaliteit hand in hand kunnen gaan. Bij het uitvoeren van deze ingreep hebben we eigenlijk een heel duidelijke invloed, een heel duidelijk effect op de uitstraling van de patiënt, op de esthetiek maar tegelijkertijd ook op het comfort. Minder last aan de ogen, minder vermoeide ogen 's avonds, en ook nog een positief resultaat of een positief effect op het zicht, het gezichtsveld wordt verruimd.

 

Dus vandaar dat ook in sommige gevallen een tegemoetkoming van de mutualiteit wordt voorzien, en daar kan je meer over horen in podcast 65.

 

Ja, en omdat die ingreep zo vaak wordt uitgevoerd ontstaat soms een beetje het idee van dat is maar een kleine ingreep een standaardoperatie, dat betekent niet veel, dat is maar een beetje huid wegnemen.

 

Maar natuurlijk, in werkelijkheid is en blijft het anatomisch een complex gegeven in een zone die esthetisch ook heel gevoelig is. En als er iets is wat niet optimaal geneest of wat esthetisch niet naar wens is, dan is dat ook een zone die niet zo eenvoudig is om te corrigeren.

 

Nu, wat we op de consultatie regelmatig horen, is 'Dokter ik heb last van mijn oogleden'. En terwijl de patiënt dat dan zegt, tillen ze dan de wenkbrauw op om daarna te zeggen van 'Kijk, dit moet het zijn'. Wel ja, dan hebben we het natuurlijk niet zozeer over het ooglid, maar hebben we het over de wenkbrauw. En dat is maar één van de misvattingen die mensen soms hebben wanneer het over dit type operatie gaat.

 

Ja, daarom belangrijk om te beseffen, wordt de juiste indicatie gesteld. Verwacht je van een ooglidcorrectie ook wat dat het kan bieden? En besef ook, het is en het blijft wel chirurgie, dus zorg dat je je laat behandelen door iemand met voldoende kennis en voldoende ervaring binnen dat domein.

 

Ja, we gaan jou misschien even door de anatomie loodsen, omdat dat ons verhaal toch wel een stukje duidelijker maakt. Zo'n ooglid bestaat uit verschillende lagen. De meest oppervlakkige laag is de huid. Het is een zeer dunne huid, de dunste huid van heel ons lichaam. En het is ook een type huid dat sneller tekens van veroudering vertoont. Er is een verlies van collageen, er is een verlies van elastine en het netto effect voor jou als patiënt is dat je eigenlijk een huidexcess, een teveel aan huid kan krijgen.

 

Onder die huid ligt een heel klein beetje subcutaan vet, maar dat is echt wel minimaal. En daaronder ligt dan een spier, dat is een kringspier die rond ons oog loopt, die noemt de musculus orbicularis oculi, heel mooie naam, en die gaat eigenlijk ons oog sluiten. Een bijkomende functie of een bijkomend effect van die spier zien we eigenlijk ook op onze wenkbrauw. Als die spier samenspant, dan zie je de wenkbrauw naar beneden gaan.

 

Je moet dat maar eens vragen aan iemand in je buurt om heel krachtig de ogen te sluiten en dan heel goed kijken wat er met de wenkbrauw gebeurt, die wordt door die spier eigenlijk mee naar beneden getrokken. Onder die spier hebben we dan nog het septum, een bindweefsel laagje dat eigenlijk een scheiding gaat vormen tussen het ooglid, de huid, de spier en dan aan de andere kant eronder, daar zit het vet.

 

Dat vet gaat eigenlijk het volume bepalen van jouw ooglid. Je hebt sommige mensen met volle ogen, je hebt mensen met holle ogen. Het bepaalt bijvoorbeeld wel heel hard hoe mensen jou zien, hoe mensen jou kennen. En daaronder ligt dan nog één laagje, en dat is een spier, dat noemen we de levatorspier. En die is eigenlijk verantwoordelijk voor het openen van je ogen.

 

Die is verantwoordelijk voor het optillen van de wimpers en ook daar kan een probleem zijn. Soms werkt die spier onvoldoende of soms is die toch een beetje losser geworden, waardoor die de wimperrand niet meer helemaal kan optillen. En dan is niet zozeer de huid het probleem, maar wel een van de lagen daaronder.

 

Inderdaad dus toch wel belangrijk om te weten. Soms heerst er ook het misverstand dat bij een ooglidcorrectie, dat we dan een gat in het ooglid gaan maken. Maar zoals je hoort van die anatomie, gebeurt de operatie enkel in het meest oppervlakkige deel van het ooglid. Dus in de huid, al dan niet in de spier, in die kringspier, en het vetweefsel bij een ooglidcorrectie maar niet in die diepere lagen en er wordt zeker geen gat in het ooglid gemaakt.

 

Dus belangrijk hier, esthetiek en functie zijn volledig met elkaar verweven zoals NIcholas al gezegd heeft. Elk laagje dat je verandert dat beïnvloedt ook de andere lagen Dus heel belangrijk dat dat een weloverwogen beslissing is, waar goed over nagedacht is over het te verwachte resultaat.

 

Nu, ons ooglid dat staat niet op zichzelf. Ons bovenste ooglid maakt deel uit van een groter esthetisch geheel. Dus wij gaan nooit louter naar het ooglid kijken, maar we gaan een beetje uitzoomen. En we gaan ook kijken naar het voorhoofd, naar de wenkbrauw, naar de oogkas. En onze wenkbrauw vormt visueel het dak van ons oog. En dat dak, als dat dak zakt, als dat bovenste stuk zakt, dan lijkt het ooglid ook zwaarder.

 

En dan kan dat ook het idee geven dat er een huid-teveel is op het bovenste ooglid. Maar dat is eigenlijk een relatief of een schijnbaar huidoverschot. Want eigenlijk is dat dan de wenkbrauw die naar beneden zakt en daardoor meer duwt op de wimpers. Nu, dat is een heel belangrijk inzicht, want wat patiënten als een hangend ooglid benoemen, dat is dus soms ook een wenkbrauwprobleem in plaats van een ooglidprobleem of een combinatie van de twee.

 

Ja, als we iets meer naar die wenkbrauw gaan kijken, wat is dan voor ons zo'n ideale positie of wat is gewenst? Wel, dan willen we die eigenlijk op of zelfs graag nog boven de rand van je oogkas aan de bovenkant. Je moet maar eens goed voelen aan je oogkas, je voelt eigenlijk heel duidelijk waar die rand zit.

 

En eigenlijk hebben we liefst, zeker bij vrouwen, dat de wenkbrauw daar nog een halve centimeter, soms een centimeter nog boven staat. En dat ze ook liefst een natuurlijke boog heeft. Maar daar zit wel wat verschil tussen mannen en vrouwen. Dus wat ik al zei, bij vrouwen hebben we graag ze nog iets hoger, boven de rand van het bot. En willen we eigenlijk een boog hebben waarbij het hoogste punt meer naar buiten zit dan de verticale lijn die je door je pupil kan trekken. Dat gaat eigenlijk zorgen dat je een open blik hebt met een heel vrouwelijke expressie. Bij mannen mag de wenkbrauw iets lager staan, tot op of soms zelfs net onder de orbitarand, onder de oogkasrand.

 

En dan zien we ook dat ze vaak rechter is dan bij vrouwen. Als we daar een wenkbrauw, bijvoorbeeld bij een operatie, te hoog zouden zetten, dan geeft dat vaak een verbaasde en onnatuurlijke uitstraling. Ja, dus als je vergelijkt bij vrouwen, als je een lijn zou trekken tussen het binnenste en het buitenste punt van de wenkbrauw, dan gaat er naar buiten toe en gaat die lijn schuin naar omhoog.

 

Als je dat bij de man doet, ga je meer een horizontale lijn krijgen, als je tussen het binnenste en het buitenste punt van de wenkbrauw een lijn trekt. En gaat de wenkbrauw dus ook iets lager staan, zoals Nicholas al zei.

 

Nu, wat heeft veroudering met onze positie van de wenkbrauw te maken? We zien dat met de leeftijd de wenkbrauw langzaamaan wat gaat zakken. En dat gebeurt vooral aan de buitenkant, het buitenste derde van de wenkbrauw. Dat kan symmetrisch gebeuren, maar dat kan ook asymmetrisch gebeuren. En dat gebeurt zo traag dat het vaak iets heel onbewust is voor de patiënt, dat dat niet opgemerkt wordt, tenzij we echt foto's gaan vergelijken met jongere leeftijd.

 

Ja, wat ook heel vaak onbewust gebeurt is dat veel patiënten dat zakken van de wenkbrauw gaan compenseren. En dat doen ze dan door continu de wenkbrauwen te gaan optrekken. Maar dat heeft wel wat gevolgen of dat kan gevolgen hebben, namelijk als die spier heel de dag zo aangespannen moet staan, kan dat zorgen voor hoofdpijn, kan ook zorgen voor vermoeide ogen, en last but not least, als die spier heel hard moet werken, ja, dan trekt dat rimpeltjes in de huid, en dat kan ook wel echt diepe frontslijnen geven.

 

Nu, het is dus belangrijk om op de consultatie een goed klinisch onderzoek uit te voeren, om dat te gaan onderscheiden, om ook die tekenen van die hardwerkende spier te gaan erkennen als compensatiemechanismen omdat het een probleem van een wenkbrauw die gezakt is soms wat kan verdoezelen. Daarom zullen wij op consultatie bijvoorbeeld vaak samen met de patiënt in de spiegel kijken, zowel bij activiteit, maar ook zeker in rust, om de twee goed met elkaar te kunnen vergelijken.

 

Je hebt het al wel door ondertussen, het is niet altijd het overschot aan de huid op de bovenste oogleden dat de zware oogleden veroorzaakt. Het ooglid kan zwaarder lijken zonder dat je een eigenlijk probleem hebt aan de oogleden zelf, door afzakken van de wenkbrauw. Of door een volumeverlies ter hoogte van de oogleden. En vulling is vaak een kenmerk van jeugdigheid, dus een meer uitgehold ooglid kan meer plooitjes, meer schaduwen geven.

 

En dan is er nog een derde, een levatorptose. Dus dat is eigenlijk het spiertje dat dient om het ooglid op te heffen dat Nicholas daarstraks al vernoemd heeft. Als dat niet meer goed werkt, dan kan je bovenste ooglid gaan afhangen, gaan zakken, en voor een deel de pupil bedekken.

 

Stel dat je een bovenste ooglidcorrectie krijgt en het wordt niet herkend, dat er eigenlijk een ander probleem is, dan wordt het ooglid geopereerd terwijl dat het probleem dus ergens anders ligt en de operatie het probleem zelf niet zal oplossen, wat uiteraard jammer is. En soms kan er zelfs door die operatie niet meer aan het echte probleem worden gewerkt nadien.

 

Bijvoorbeeld als wij te veel huid wegnemen ter hoogte van het ooglid, terwijl er eigenlijk een afzakken van de wenkbrauw is, kan je achteraf geen wenkbrauwlift meer doen, omdat je dan het oog mogelijk niet meer kan sluiten. Omdat er al te veel huid is weggenomen. Ja, en zelfs als die operatie dan nog heel correct wordt uitgevoerd, dan zal ze uiteindelijk toch niet het gewenste resultaat geven als op voorhand niet de juiste indicatie is gesteld.

 

Dat is niet zozeer een probleem of een fout van de chirurgie, dat is vooral een probleem van een verkeerde indicatiestelling tijdens de consultatie. Daarom zeggen we ook vaak het opereren of het operatietraject begint al in de consultatieruimte. Soms is dat zelfs nog het moeilijkste deel van allemaal, om goed de anatomische variabelen te herkennen, kijken welke structuren meedoen in het probleem of in het klinisch beeld dat we zien en hoe we die dan kunnen behandelen, want niet elke structuur heeft eenzelfde behandeling nodig dus het is heel belangrijk om daar goed indicaties te stellen, goed met de patiënt te bespreken, wat kan, wat kan niet, wat kan je van een bepaalde ingreep verwachten en wat niet.

 

En als inderdaad de wenkbrauw een deel is van het probleem of gewoon het hele probleem, dat je dat ook heel duidelijk uitlegt aan de patiënt. Dat een ooglidcorrectie niet het resultaat zal geven waar hij of zij dan naar op zoek is. En als je daar meer info over wilt, over wanneer je bijvoorbeeld in aanmerking komt voor zo'n browlift, dan kan je ook nog eens luisteren naar podcast 67.

 

Ja, zeker doen. Dus een bovenste ooglidcorrectie is een routine-ingreep in de juiste handen maar is zeker niet altijd een eenvoudige of een snelle ingreep. En niet elk ooglid, niet elk hangend ooglid is een ooglidprobleem. Ja, en een mooi resultaat, dat is vaak anatomisch dan, goed doordacht, conservatief uitgevoerd. Daarmee bedoelen we vooral van, we willen natuurlijk nog dat het oog sluit, we willen ook dat er geen bruggen verbrand worden naar de toekomst toe als er nog andere behandelingen nodig zijn. En heel belangrijk, dat de ingreep goed is uitgelegd, dat goed is uitgelegd wat de resultaten zijn die kunnen verwacht worden. En natuurlijk ook wat de mogelijke neefwerkingen of complicaties kunnen zijn.

 

 Absoluut goed geïnformeerd zijn is zo belangrijk. Dank je wel voor het luisteren! Dank je wel om te luisteren! Tot de volgende keer. Daag!